Site trafik istatistikleri her site yöneticisi için vazgeçilmez bilgilerden ve bu istatistikleri saklamak ve analiz etmek için kullanılabilecek çok sayıda ücretli ve ücretsiz yazılım bulunuyor. Sizde bunlardan birden fazlasını aynı anda kullandıysanız her yazılımın trafik verileriniz için birbirlerinden farklı sonuçlar verdiğini farketmişsinizdir.
Ölçülen değerlerde farklılığa yol açan bazı ana sebepler şu şekilde sıralanabilir.
- Aynı isimlerin kullanıldığı bazı değerler, farklı yazılımlarda farklı ölçümleri gösteriyor olabilir. Örneğin Page Views (sayfa gösterimi) değeri genelde her yazılımda aynı şekilde ölçülerek aynı anlama gelirken, visits (ziyaret) ve visitors (ziyaretçi) sayıları farklılıklar gösterebilir. GA (Google Analytics)’da bir ziyaretçi tarayıcısını kapatmadan 30 dakika içinde sitenize ikinci kez gelse bile bu sadece bir ziyaret sayılırken başka bir yazılım bunu ikinci ziyaret olarak sayıyor olabilir.
- Site trafiğini izlemenin en çok kullanılan iki ana yöntem bulunuyor:
Birincisi çerez bazlı olarak çalışır ve tarayıcıların çerez ayarlarına oldukça bağımlıdır. Eğer ziyaretçi çerezlerini etkinleştirmemişse ziyareti yazılım tarafından sayılmayacaktır. Bu metod robot ve örümcek gibi yazılımların ziyaretlerini istatistiklere dahil etmez.
İkinci yöntemde ise IP ve user agent kullanılır ve log dosyalarını analiz ederek çalışır. Bu yöntemi kullanan yazılımlar dinamik olarak atanan IP’ler, robot ve örümcek ziyaretleri yüzünden çerez bazlı olanlara göre daha yüksek değerler ölçebilir.
- Çerez bazlı yazılımlarda 1.el (1st party) veya 3.el (3rd party) çerezleri kullanma duruma göre farklılıklar gösterebilir. 3. el çerezler ziyaret edilen sayfaya ait olmadıkları için tarayıcılar ve güzenlik yazılımları tarafından engellenebilme ihtimalleri yüksektir.
- Bazı tarayıcılar kullanıcılar tarafından sayfa dışında bir alan adından çağrılan resimlerin açılmasını engelleyecek şekilde ayarlanabiliyor (örn. Firefox reklam bloklama eklentileri). Bu bloklar özellikle çerez bazlı bazı analiz yazılımlarına veri gönderimini etkileyebilir.
- Yine farklı istatistik yazılımları kullanan kişiler filtre ve ayarlarını farklı şekillerde ayarlamış olabilirler. Bu filtrelerin ayarlarında veya çalışma şekillerindeki farklar ölçülen sonuçlarda ciddi farklılıklara yol açabilir.
- Trafik ölçüm programlarının farklı saat dilimlerinde çalışması ölçülen günlük ve saatlik değerlerde farklılıklara yol açabilir.
- Ziyaretçilerin tarayıcı ayarları da farklılıklara yol açan diğer önemli etkenlerden biri. GA gibi çerez bazlı bir yazılımın sağlıklı ölçüm yapabilmesi için tarayıcının JavaScript, resim ve çerez ayarlarının etkinleştirilmiş olması gerekir. GA’nın sayamadığı bu trafiği bazı diğer istatistik programları sayabilir.
- Bazı istatistik programları ziyaretçi siteyi her açtığında bunu bir ziyaret olarak sayarken, bazıları eğer site cahlenmiş ve cashten çağırılıyor ise bu ziyaretleri sayamıyor olabilir.
Görüldüğü gibi ölçülen değerler sayısal bazda çok tutarlı olmayabiliyor. Bir site yöneticisinin analitik sonuçlarla ilgilenirken sayısal değerlerden çok trendlere konsantre olması birçok yanılgıdan kurtulmanın için önemli bir yol. Genelde siteler farklı yazılımlarla izleniyor olsa da değerleri olmasa bile trendler için birbirine uyan sonuçlar almak mümkün.
Örneğin ziyaret sayınızın kaç olduğundan çok bu değeri geçen aya göre yüzde kaç arttırabildiğiniz, bu artış trendinin hızını koruyup koruyamadığınıza, korumak için neler yapabileceğinize odaklanmak çok daha mantıklı.
Ölçülen değerlerde farklılığa yol açan bazı ana sebepler şu şekilde sıralanabilir.
- Aynı isimlerin kullanıldığı bazı değerler, farklı yazılımlarda farklı ölçümleri gösteriyor olabilir. Örneğin Page Views (sayfa gösterimi) değeri genelde her yazılımda aynı şekilde ölçülerek aynı anlama gelirken, visits (ziyaret) ve visitors (ziyaretçi) sayıları farklılıklar gösterebilir. GA (Google Analytics)’da bir ziyaretçi tarayıcısını kapatmadan 30 dakika içinde sitenize ikinci kez gelse bile bu sadece bir ziyaret sayılırken başka bir yazılım bunu ikinci ziyaret olarak sayıyor olabilir.
- Site trafiğini izlemenin en çok kullanılan iki ana yöntem bulunuyor:
Birincisi çerez bazlı olarak çalışır ve tarayıcıların çerez ayarlarına oldukça bağımlıdır. Eğer ziyaretçi çerezlerini etkinleştirmemişse ziyareti yazılım tarafından sayılmayacaktır. Bu metod robot ve örümcek gibi yazılımların ziyaretlerini istatistiklere dahil etmez.
İkinci yöntemde ise IP ve user agent kullanılır ve log dosyalarını analiz ederek çalışır. Bu yöntemi kullanan yazılımlar dinamik olarak atanan IP’ler, robot ve örümcek ziyaretleri yüzünden çerez bazlı olanlara göre daha yüksek değerler ölçebilir.
- Çerez bazlı yazılımlarda 1.el (1st party) veya 3.el (3rd party) çerezleri kullanma duruma göre farklılıklar gösterebilir. 3. el çerezler ziyaret edilen sayfaya ait olmadıkları için tarayıcılar ve güzenlik yazılımları tarafından engellenebilme ihtimalleri yüksektir.
- Bazı tarayıcılar kullanıcılar tarafından sayfa dışında bir alan adından çağrılan resimlerin açılmasını engelleyecek şekilde ayarlanabiliyor (örn. Firefox reklam bloklama eklentileri). Bu bloklar özellikle çerez bazlı bazı analiz yazılımlarına veri gönderimini etkileyebilir.
- Yine farklı istatistik yazılımları kullanan kişiler filtre ve ayarlarını farklı şekillerde ayarlamış olabilirler. Bu filtrelerin ayarlarında veya çalışma şekillerindeki farklar ölçülen sonuçlarda ciddi farklılıklara yol açabilir.
- Trafik ölçüm programlarının farklı saat dilimlerinde çalışması ölçülen günlük ve saatlik değerlerde farklılıklara yol açabilir.
- Ziyaretçilerin tarayıcı ayarları da farklılıklara yol açan diğer önemli etkenlerden biri. GA gibi çerez bazlı bir yazılımın sağlıklı ölçüm yapabilmesi için tarayıcının JavaScript, resim ve çerez ayarlarının etkinleştirilmiş olması gerekir. GA’nın sayamadığı bu trafiği bazı diğer istatistik programları sayabilir.
- Bazı istatistik programları ziyaretçi siteyi her açtığında bunu bir ziyaret olarak sayarken, bazıları eğer site cahlenmiş ve cashten çağırılıyor ise bu ziyaretleri sayamıyor olabilir.
Görüldüğü gibi ölçülen değerler sayısal bazda çok tutarlı olmayabiliyor. Bir site yöneticisinin analitik sonuçlarla ilgilenirken sayısal değerlerden çok trendlere konsantre olması birçok yanılgıdan kurtulmanın için önemli bir yol. Genelde siteler farklı yazılımlarla izleniyor olsa da değerleri olmasa bile trendler için birbirine uyan sonuçlar almak mümkün.
Örneğin ziyaret sayınızın kaç olduğundan çok bu değeri geçen aya göre yüzde kaç arttırabildiğiniz, bu artış trendinin hızını koruyup koruyamadığınıza, korumak için neler yapabileceğinize odaklanmak çok daha mantıklı.
